Jedna od najpoznatijih skulptura ovog vajara u Pančevu je skulptura “Udovice” (ili “Dve žene”) koja je 1973. godine postavljena ispred zgrade Gradske uprave Pančevo gde se i danas nalazi
Z.M.
Umetnost u prostoru grada: Skulpture Save Sandića kao deo pančevačke svakodnevice
- Objavljeno u
- Autor Z.M.
PANČEVO - Pančevo je grad u kome se javni prostor decenijama oblikuje kroz susret arhitekture, istorije i likovne umetnosti. Među autorima koji su tom prostoru dali prepoznatljiv pečat posebno mesto zauzima vajar Sava Sandić, umetnik čije su skulpture postale sastavni deo urbanog identiteta grada i njegove kulturne memorije.
Sava Sandić (1915 – 2016) je jedan od značajnih predstavnika savremene srpske vajarske scene, snažno vezan za Pančevo i Vojvodinu. Nakon Drugog svetskog rata završio je Akademiju umetnosti u Beogradu u klasi vajara Tome Rosandića gde je izgradio čvrstu osnovu klasičnog vajarstva, ali je tokom karijere razvio i sopstveni, prepoznatljiv izraz. Pored samostalnog umetničkog rada, učestvovao je na brojnim izložbama i javnim konkursima, a posebno se istakao u oblasti javne plastike i memorijalne skulpture. Sandić je bio odličan poznavalac materijala, a njegove forme su mirne i stilizovane.
Karakteristike umetničkog stila
Umetnički stil Save Sandića odlikuje se naglašenom figurativnošću, jasnom formom i snažnim osećajem za volumen. Njegove skulpture često polaze od realističkog prikaza ljudske figure, ali su pročišćene i svedene, bez suvišnih detalja. Time postiže izražajnost i dostojanstvo forme, što je naročito važno kod spomeničkih i javnih dela.
Sandić vešto koristi tradicionalne materijale poput bronze i kamena, ali ih obrađuje savremenim senzibilitetom. Njegova dela ne dominiraju agresivno prostorom, već se sa njim skladno povezuju, pozivajući prolaznika na tiho promišljanje o temi koju predstavljaju – bilo da je reč o istorijskoj ličnosti, simbolu rada, kulture ili kolektivnog sećanja.
Umetnost kao deo ambijentalne celine u Pančevu
Jedna od najpoznatijih skulptura ovog vajara u Pančevu je skulptura “Udovice” (ili “Dve žene”) koja je 1973. godine postavljena ispred zgrade Gradske uprave Pančevo gde se i danas nalazi. Ona je jedna od prepoznatljivih tačaka grada. Skulptura Dve žene, vajara Save Sandića, nalazi se ispred zgrade Gradske uprave od njene izgradnje i predstavlja deo originalne ambijentalne celine koja je obuhvatala projekat zgrade i okolne površine.
Skulptoralna kompozicija koju obrazuju dve ženske figure u sedećem stavu, orijentisane kontrastno. Jedna figura postavljena je spreda, druga u bočnom položaju. Autor je rešio kompoziciju sa izvanrednim osećajem za simetriju. Načinom modelovanja, upotrebom svetlosti i senke, umetnik je uspeo da dočara atmosferu melnaholije koja dominira u ovoj kompoziciji. Skulptura je rađena u bronzi, postavljena je na bronzani postament koji je u funkciji skulpture.
Skulpture Save Sandića potvrđuju koliko je javna plastika važna za identitet jednog grada. Njegova dela su primer kako umetnost može biti istovremeno estetski vredna, komunikativna i duboko ukorenjena u lokalni kontekst. Zahvaljujući tom spoju, Sandićeve skulpture ne doživljavamo samo kao umetničke objekte, već kao tihe, ali trajne svedoke vremena u kome su nastale i grada kome pripadaju.
Ovaj tekst je nastao u okviru projekta koji sufinansira Pokrajinski sekretarijat za kulturu i javno informisanje. Stavovi izneti u podržanom medijskom projektu nužno ne izražavaju stavove organa koji je dodelio sredstva.